آنچه در این مقاله میخوانید [پنهانسازی]
اگر در چند بانک مختلف حساب دارید و بعضی از آنها مدتهاست استفاده نمیشوند، احتمالاً مدیریت و بررسی وضعیت تمام این حسابها برایتان دشوار است. بسیاری از افراد در طول سالها برای دریافت وام، واریز حقوق یا انجام امور روزمره در بانکهای مختلف حساب باز کردهاند و اکنون چند حساب قدیمی و بلااستفاده دارند که ممکن است حتی از وضعیت آنها اطلاع دقیقی نداشته باشند.
بانک مرکزی برای ساماندهی حسابهای بانکی و سادهتر کردن فرایند بستن حسابهای غیرضروری، سامانهای به نام حسام (سامانه مدیریت حسابهای مازاد بانکی) راهاندازی کرده است. این سامانه به اشخاص حقیقی امکان میدهد فهرست حسابهای بانکی خود را مشاهده کنند، یک حساب را بهعنوان حساب پایه انتخاب کنند و برای بستن حسابهای اضافی درخواست ثبت کنند؛ بنابراین، برای شروع این فرایند نیازی نیست به شعبه تمام بانکهایی که در آنها حساب دارید مراجعه کنید.
البته ثبت درخواست در سامانه حسام به معنای بسته شدن فوری حساب نیست و بانک مربوطه باید شرایط حساب را بررسی کند. در ادامه، نحوه ورود به سامانه، شرایط استفاده، مراحل بستن حساب و نکات مهم پیش از ثبت درخواست را بررسی میکنیم. با استاد پلاس همراه باشید.
سامانه حسام چیست و چه کاربردی دارد؟
سامانه حسام با هدف کاهش حسابهای غیرضروری و فراهم کردن امکان مدیریت متمرکز حسابهای بانکی راهاندازی شده است. این سامانه در تاریخ ۱۳ مهر ۱۴۰۵ رونمایی شد و به کاربران اجازه میدهد حسابهای خود را در بانکهای مختلف یکجا مشاهده و برای تعیین تکلیف حسابهای مازاد اقدام کنند.
برای مثال، اگر در چند بانک حساب دارید اما فقط از یک یا دو حساب برای دریافت حقوق و انجام تراکنشهای روزانه استفاده میکنید، میتوانید با ورود به حسام وضعیت سایر حسابها را بررسی کنید و برای بستن حسابهایی که دیگر به آنها نیازی ندارید درخواست بفرستید. بااینحال، هیچ حسابی بهصورت خودکار و بدون درخواست صاحب آن بسته نمیشود و تصمیم نهایی پس از بررسی بانک عامل گرفته خواهد شد.
برای استفاده از این سامانه باید به نشانی رسمی مقابل مراجعه کنید: https://hesam.cis.cbi.ir
پس از ورود به این آدرس، به درگاه یکپارچه احراز هویت پنجره ملی خدمات دولت هوشمند هدایت میشوید. بعد از تأیید هویت میتوانید وارد حساب کاربری خود شوید و فهرست حسابهای بانکی را مشاهده کنید. توجه داشته باشید که آدرس سامانه را مستقیماً در مرورگر وارد کنید و از لینکهای ناشناس یا پیامکهای مشکوک برای ورود استفاده نکنید؛ زیرا اطلاعات بانکی و هویتی شما در این فرایند بررسی میشود.
تفاوت سامانه حسام با پنجره خدمات الکترونیک بانک مرکزی
سامانه حسام با پنجره خدمات الکترونیک بانک مرکزی به نشانی my.cbi.ir تفاوت دارد. پنجره خدمات الکترونیک بیشتر برای مشاهده و استعلام اطلاعات بانکی، مانند حسابها، چکهای برگشتی، حسابهای مسدودشده و تسهیلات دریافتی کاربرد دارد؛ اما حسام علاوه بر نمایش حسابها، امکان انتخاب حساب پایه و ثبت درخواست بستن حسابهای مازاد را فراهم میکند. بنابراین، اگر فقط قصد استعلام اطلاعات بانکی خود را دارید، میتوانید از پنجره خدمات الکترونیک استفاده کنید؛ اما برای مدیریت و بستن حسابهای غیرضروری باید وارد سامانه حسام شوید.
چه کسانی میتوانند از سامانه حسام استفاده کنند؟
در مرحله نخست، خدمات این سامانه برای اشخاص حقیقی ایرانی بالای ۱۸ سال در نظر گرفته شده است. حسابهای قرضالحسنه پسانداز، قرضالحسنه جاری و کوتاهمدت عادی، در صورت داشتن شرایط لازم، امکان بررسی و تعیین تکلیف دارند. در مقابل، حسابهای اشخاص حقوقی و حسابهای تجاری در مرحله نخست مشمول فرایند بستن حساب نیستند و قرار است در مراحل بعدی بررسی شوند. همچنین حسابهای مشترک و ارزی نیز در فهرست حسابهای قابل بستن این مرحله قرار ندارند.
حساب پایه در سامانه حسام چیست؟
حساب پایه، حساب اصلی شما در سامانه است که باید هنگام ثبت درخواست آن را انتخاب کنید. اگر بانک با بستن حسابهای انتخابشده موافقت کند، موجودی باقیمانده آن حسابها به حساب پایه منتقل میشود. به همین دلیل، بهتر است حسابی را انتخاب کنید که برای دریافت واریزیها و انجام تراکنشهای روزمره از آن استفاده میکنید و دسترسی مناسبی به آن دارید. طبق اطلاعات ارائهشده، امکان تغییر حساب پایه سالی یک بار وجود دارد؛ بنابراین در انتخاب آن دقت کنید.
پیشنیازهای ورود به سامانه حسام
برای ورود به حسام باید احراز هویت خود را در پنجره ملی خدمات دولت هوشمند تکمیل کرده باشید. مهمترین پیشنیازهای استفاده از سامانه عبارتاند از:
- داشتن شماره تلفن همراه قابل دسترس برای دریافت کد پیامکی؛
- تکمیل احراز هویت در پنجره ملی خدمات دولت هوشمند تا سطح ۳؛
- فعال کردن ورود دومرحلهای در بخش تنظیمات «دولت من»؛
- تعیین رمز ثابت یا رمز یکبارمصرف برای ورود دومرحلهای؛
- دسترسی به اینترنت و مرورگر بهروز.
شماره تلفن همراه و اطلاعات هویتی نیز باید با مشخصات صاحب حساب بانکی مطابقت داشته باشند.
آموزش ورود و مشاهده حسابها در سامانه حسام
ابتدا نشانی hesam.cis.cbi.ir را در مرورگر وارد کنید تا به صفحه احراز هویت هدایت شوید. در این صفحه شماره تلفن همراه خود را وارد کنید، کد امنیتی را بنویسید و گزینه دریافت کد تأیید را بزنید. سپس کد فعالسازی پنجرقمی برایتان پیامک میشود که باید آن را در قسمت مشخصشده وارد کنید.
بعد از تأیید کد پیامکی، رمز دومرحلهای خود را وارد کنید و گزینه ورود را انتخاب کنید. با تکمیل این مراحل وارد سامانه حسام میشوید و میتوانید فهرست حسابهای بانکی خود را مشاهده کنید.

آموزش بستن حسابهای مازاد در سامانه حسام
پس از ورود به سامانه، برای ثبت درخواست بستن حسابهای اضافی باید مراحل زیر را انجام دهید:
۱. ورود به بخش ثبت درخواست: از منوی بالای صفحه گزینه «ثبت درخواست» را انتخاب کنید. اگر قبلاً فرایندی را شروع کردهاید، میتوانید درخواست قبلی را ادامه دهید یا درخواست جدیدی ثبت کنید.
۲. بررسی فهرست حسابها: سامانه اطلاعاتی مانند شماره شبا، نام بانک، نوع حساب و وضعیت آن را نمایش میدهد. با انتخاب گزینه «مشاهده جزئیات» میتوانید اطلاعات هر حساب را دقیقتر بررسی کنید.
۳. تعیین مالکیت حسابها: اگر حسابی در فهرست وجود دارد که متعلق به شما نیست، گزینه «متعلق به من نیست» را انتخاب کنید؛ اما برای حسابهای متعلق به خودتان، حتی اگر قدیمی یا بدون تراکنش باشند، نباید از این گزینه استفاده کنید.
۴. مشخص کردن حسابهای دارای تعهد: حسابهایی را که برای پرداخت اقساط وام، ضمانت یا وثیقه استفاده میشوند مشخص کنید. حسابهای جاری دارای دستهچک و حسابهای مسدودشده نیز باید با دقت بررسی شوند.
۵. انتخاب حسابهای موردنیاز: سامانه امکان انتخاب حداکثر پنج حساب برای نگهداری را فراهم میکند. حساب دریافت حقوق، یارانه، سود سهام عدالت و حساب معرفیشده در سامانه سجام را پیش از تصمیمگیری بررسی کنید. اگر قصد بستن یکی از این حسابها را دارید، ابتدا اطلاعات حساب جایگزین را به سازمان یا مرجع مربوطه اعلام کنید.
۶. انتخاب حساب پایه: یکی از حسابهای فعال خود را انتخاب کنید تا موجودی حسابهایی که در نهایت بسته میشوند به آن منتقل شود.
۷. بازبینی و ثبت نهایی: اگر حسابی در فهرست نمایش داده نشده باشد، میتوانید با وارد کردن شماره شبای آن، درخواست بررسی اطلاعات را ثبت کنید. در پایان، تمام انتخابها را بازبینی کنید و پس از اطمینان از صحت اطلاعات، درخواست را نهایی کنید.

بعد از ثبت درخواست چه اتفاقی میافتد؟
پس از ثبت درخواست، اطلاعات حسابهای انتخابشده برای بانکهای مربوطه ارسال میشود تا وضعیت آنها از نظر تعهدات بانکی، محدودیتهای قانونی و سایر موانع بررسی شود. طبق اطلاعات اعلامشده، بانکها حدود یک هفته تا ۱۰ روز برای بررسی و اعلام نتیجه فرصت دارند؛ البته برخی درخواستها ممکن است زودتر تعیین تکلیف شوند.
برای پیگیری نتیجه میتوانید به بخش «تاریخچه درخواستها» مراجعه کنید. همچنین درباره امکان ویرایش درخواست، با توجه به اینکه پس از ارسال اطلاعات برای بانکها ممکن است امکان تغییر وجود نداشته باشد، بهتر است پیش از تأیید نهایی تمام موارد را با دقت بررسی کنید.
جمعبندی:
سامانه حسام بانک مرکزی امکان مشاهده و مدیریت متمرکز حسابهای بانکی را فراهم کرده است تا افراد بتوانند بدون مراجعه جداگانه به شعب بانکها، حسابهای غیرضروری خود را شناسایی کنند و برای بستن آنها درخواست بفرستند. برای استفاده از این سامانه کافی است احراز هویت خود را در پنجره ملی خدمات دولت هوشمند تکمیل کنید، وارد نشانی رسمی حسام شوید و پس از بررسی حسابها، حسابهای ضروری و حساب پایه را مشخص کنید.
بااینحال، پیش از ثبت درخواست باید ارتباط حسابها با حقوق، یارانه، اقساط و سایر تعهدات مالی را بررسی کنید؛ زیرا ثبت درخواست به معنای بسته شدن قطعی حساب نیست و تصمیم نهایی پس از بررسی بانک عامل اعلام میشود.
سوالات متداول:
هزینه استفاده از سامانه حسام چقدر است؟
استفاده از خود سامانه حسام برای شهروندان رایگان اعلام شده است؛ بااینحال، در مسیر احراز هویت از طریق پنجره ملی خدمات دولت هوشمند ممکن است هزینههایی دریافت شود. طبق اطلاعات ارائهشده، این هزینهها شامل ۱۰ هزار تومان و ۲۶ هزار و ۹۲۰ تومان است که در مجموع به حدود ۳۶ هزار و ۹۲۰ تومان میرسد. با توجه به احتمال تغییر تعرفهها، مبلغ نهایی را هنگام انجام فرایند در درگاه رسمی بررسی کنید.
آیا داشتن بیش از ۱۰ حساب بانکی ممنوع است؟
خیر، داشتن بیش از ۱۰ حساب بانکی بهخودیخود ممنوع نیست؛ اما اگر تعداد حسابهای فعال یک شخص در یک بانک از ۱۰ مورد بیشتر باشد، بانک باید ضرورت نگهداری حسابهای بیشتر را بررسی کند. بنابراین، این موضوع به معنای بسته شدن خودکار حسابهای اضافی نیست و صاحب حساب باید برای تعیین تکلیف آنها اقدام کند.
پیش از بستن حسابها به چه نکاتی توجه کنیم؟
قبل از ثبت درخواست، بررسی کنید که حساب موردنظر برای دریافت حقوق، یارانه یا سایر واریزیهای ثابت استفاده نمیشود و پرداخت اقساط وام یا هزینههای خودکار به آن وابسته نیست. اگر حسابی برای ضمانت یا وثیقه تعهدات بانکی معرفی شده است، ابتدا وضعیت آن تعهد را مشخص کنید.
همچنین اگر حساب جاری دارای دستهچک دارید، از تعیین تکلیف چکهای صادرشده مطمئن شوید. بهتر است پیش از بستن حساب، سوابق تراکنش و مدارکی را که ممکن است در آینده به آنها نیاز داشته باشید ذخیره کنید. تا زمان اعلام نتیجه نهایی بانک نیز وضعیت حساب را از طریق تاریخچه درخواستها پیگیری کنید.




