سبد خرید شما خالی است.
راهنمای کامل دریافت کارتخوان در سال ۱۴۰۵ + شرایط، مدارک و مراحل درخواست دستگاه پوز
12دقیقه
آنچه در این مقاله میخوانید [پنهانسازی]
اگر صاحب فروشگاه، دفتر خدماتی، مطب، کارگاه یا هر نوع کسبوکار دیگری هستید، احتمالاً برای دریافت پول از مشتریان به دستگاه کارتخوان نیاز دارید. در ایران دریافت کارتخوان فقط به خرید یک دستگاه و قرار دادن آن روی پیشخوان محدود نمیشود؛ مشخصات پذیرنده، حساب بانکی، پرونده مالیاتی و اطلاعات ثبتشده نزد شرکت پرداخت باید با یکدیگر هماهنگ باشند.
در سالهای اخیر، ارتباط میان شبکه پرداخت و نظام مالیاتی نیز جدیتر شده است. به همین دلیل قبل از درخواست دستگاه پوز بهتر است بدانید چه مدارکی لازم دارید، کارتخوان را از چه مسیری دریافت میکنید، چه تفاوتی میان کارتخوان ثابت و سیار وجود دارد و بعد از تحویل دستگاه چه کارهایی باید انجام دهید. در ادامه با استاد پلاس همراه باشید تا مراحل دریافت کارتخوان را از ابتدا تا راهاندازی بررسی کنیم.
کارتخوان چیست و برای دریافت آن باید از کجا اقدام کنیم؟
کارتخوان یا POS پایانهای است که به شبکه پرداخت متصل میشود و امکان دریافت وجه از کارتهای بانکی را برای پذیرنده فراهم میکند. در ایران، درخواست دستگاه معمولاً از طریق بانک یا یکی از شرکتهای ارائهدهنده خدمات پرداخت (PSP) انجام میشود.
نکته مهم این است که خرید فیزیکی یک دستگاه کارتخوان لزوماً به معنای داشتن یک پذیرندگی فعال نیست. دستگاه باید در شبکه پرداخت برای پذیرنده مشخصی فعال شود و اطلاعات آن با حساب تسویه و اطلاعات هویتی او مطابقت داشته باشد.
برخی شرکتهای پرداخت امکان ثبت درخواست اینترنتی دارند و برخی نیز از طریق شعب بانک یا کانالهای معرفیشده از سوی خود اقدام میکنند. برای مثال، شرکت پرداخت الکترونیک سامان کیش (سپ) در سایت رسمی خود خدمات کارتخوان و شرایط دریافت آن را ارائه کرده است. شرکت تجارت الکترونیک پارسیان نیز در سایت رسمی خود امکان درخواست کارتخوان، از جمله کارتخوان امانی، را معرفی کرده است.
آیا برای دریافت کارتخوان پرونده مالیاتی لازم است؟
یکی از مهمترین مراحل دریافت کارتخوان، ساماندهی وضعیت مالیاتی کسبوکار است. قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان، پایانههای فروشگاهی و ابزارهای پرداخت را در ارتباط با نظام مالیاتی قرار داده و اطلاعات پذیرندههای شبکه پرداخت نیز برای این منظور در اختیار سازمان امور مالیاتی قرار میگیرد.
به همین دلیل، قبل از ثبت درخواست بهتر است وارد درگاه ملی خدمات الکترونیک سازمان امور مالیاتی به نشانی my.tax.gov.ir شوید و وضعیت پرونده فعالیت اقتصادی خود را بررسی کنید. اگر برای همان فعالیت پروندهای دارید، ابتدا اطلاعات آن را کنترل و تکمیل کنید و از ایجاد پرونده تکراری خودداری کنید. در این مرحله، تطابق اطلاعات هویتی، نشانی، کدپستی، نوع فعالیت و حساب بانکی اهمیت زیادی دارد. مغایرت اطلاعات میتواند باعث تأخیر در تأیید پذیرندگی یا ایجاد مشکل در مراحل بعدی شود.
یک نکته مهم: کارتخوان با تکالیف صورتحساب الکترونیکی یکی نیست
داشتن کارتخوان و متصلکردن آن به پرونده مالیاتی، بهتنهایی به این معنا نیست که تمام تکالیف مربوط به صدور صورتحساب الکترونیکی را انجام دادهاید. این دو موضوع به هم مرتبطاند اما یکسان نیستند.
در سال ۱۴۰۵ نیز برای گروه مشخصی از مؤدیان، رسید کارتخوان یا درگاه پرداخت الکترونیکی میتواند در حکم صورتحساب الکترونیکی باشد. بر اساس ابلاغیه شماره ۲۰۰/۱۴۰۵/۱۱ مورخ ۱۳ اردیبهشت ۱۴۰۵، این حکم تا پایان سال ۱۴۰۵ برای مؤدیانی تمدید شده که کالا یا خدمت واحد عرضه میکنند یا کالاها و خدمات آنها مشمول نرخ یکسان مالیات بر ارزش افزوده است.
بنابراین این موضوع را نباید به شکل از سال ۱۴۰۵ رسید همه کارتخوانها صورتحساب الکترونیکی است بیان کرد. شرایط فعالیت و نرخ مالیات بر ارزش افزوده کالا یا خدمات اهمیت دارد و برخی کسبوکارها ممکن است همچنان تکالیف دیگری برای صدور صورتحساب داشته باشند.
برای دریافت کارتخوان چه مدارکی لازم است؟
مدارک دقیق به بانک، شرکت PSP، نوع فعالیت و حقیقی یا حقوقی بودن متقاضی بستگی دارد. بنابراین بهتر است فهرست نهایی را از ارائهدهنده همان دستگاه دریافت کنید. با این حال، متقاضی حقیقی معمولاً باید اطلاعات و مدارک زیر را آماده داشته باشد:
- کارت ملی و در صورت درخواست ارائهدهنده، مدارک هویتی تکمیلی
- شماره حساب و شبای حسابی که قرار است تسویه به آن انجام شود
- اطلاعات پرونده مالیاتی و شناسه یا کد موردنیاز در فرآیند پذیرندگی
- نشانی و کدپستی محل فعالیت
- مدرک مربوط به محل فعالیت در صورت درخواست شرکت پرداخت
- جواز کسب یا مجوز متناسب با نوع فعالیت، در صورت وجود یا لزوم
- شماره تلفن همراه مورد استفاده برای احراز هویت و ثبت درخواست
نکته مهم این است که قبض، اجارهنامه، سند، جواز کسب یا استشهاد محلی را نباید بهعنوان مدارک قطعی و یکسان برای تمام شرکتها معرفی کرد. ممکن است یک PSP برای یک نوع پذیرنده مدرک خاصی بخواهد و شرکت دیگری شرایط متفاوتی داشته باشد. همچنین داشتن کارتخوان برای یک فعالیت خانگی یا بدون جواز کسب، یک پاسخ ثابت برای همه کسبوکارها ندارد. نوع فعالیت و سیاست شرکت ارائهدهنده در این زمینه مؤثر است.
مدارک لازم برای شرکتها و اشخاص حقوقی
اگر کارتخوان به نام شرکت یا شخص حقوقی دریافت میشود، علاوه بر مدارک مربوط به پذیرنده و محل فعالیت، اطلاعات حقوقی شرکت نیز بررسی خواهد شد.
از جمله مدارکی که ممکن است درخواست شود میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- آگهی تأسیس شرکت
- آخرین تغییرات ثبتشده
- شناسه ملی شرکت
- اساسنامه یا مدارک ثبتی موردنیاز
- مدارک هویتی صاحبان امضای مجاز
- معرفینامه نماینده در صورت پیگیری درخواست توسط فرد دیگر
- اطلاعات حساب و شبای متعلق به شرکت
- اطلاعات پرونده مالیاتی شخص حقوقی
فهرست دقیق مدارک را باید از همان بانک یا شرکت پرداخت دریافت کنید، زیرا شرایط پذیرندگی اشخاص حقوقی میتواند با متقاضی حقیقی متفاوت باشد.
مراحل دریافت کارتخوان در سال ۱۴۰۵
۱. وضعیت پرونده مالیاتی را بررسی کنید
ابتدا وارد my.tax.gov.ir شوید و وضعیت پرونده مالیاتی فعالیت خود را بررسی کنید. اطلاعات مربوط به محل فعالیت، نوع فعالیت و حساب بانکی باید تا حد امکان با اطلاعاتی که هنگام ثبت درخواست کارتخوان ارائه میدهید، هماهنگ باشد.
اگر پروندهای برای فعالیت خود دارید، بدون بررسی یک پرونده جدید ایجاد نکنید. در صورت وجود مغایرت، ابتدا وضعیت پرونده را اصلاح کنید.
۲. بانک یا شرکت پرداخت را انتخاب کنید
بعد از مشخصشدن وضعیت مالیاتی، میتوانید از مسیر بانک یا شرکت خدمات پرداخت برای دریافت کارتخوان اقدام کنید.
شرکتهای PSP مختلفی در شبکه پرداخت کشور فعالیت میکنند و هرکدام ممکن است مدلهای دستگاه، روش ثبت درخواست، شرایط قرارداد و خدمات پشتیبانی متفاوتی داشته باشند. برای نمونه، سداد امکان ثبت درخواست دستگاه را از طریق سامانه پذیرندگان خود معرفی کرده است و شرکت تجارت الکترونیک پارسیان نیز خدمات کارتخوان را ارائه میکند. هنگام ثبت درخواست، به نام شرکت و مسیر رسمی آن توجه کنید و اطلاعات بانکی یا هویتی خود را در اختیار صفحات یا افراد ناشناس قرار ندهید.
۳. فرم پذیرندگی را تکمیل کنید
در فرم پذیرندگی معمولاً اطلاعاتی مانند مشخصات صاحب کسبوکار، محل فعالیت، نوع فعالیت، حساب تسویه و مشخصات موردنیاز دستگاه ثبت میشود. در این مرحله اطلاعات را با دقت وارد کنید. اشتباه در شماره حساب، کدپستی، مشخصات هویتی یا اطلاعات پرونده مالیاتی میتواند باعث برگشت درخواست یا طولانیشدن فرآیند بررسی شود.
۴. قرارداد را قبل از امضا بخوانید
قبل از قبول پیشنهاد یک شرکت، فقط به قیمت دستگاه توجه نکنید. مشخص کنید دستگاه امانی است یا تملیکی، چه هزینههایی دارد و مسئولیت تعمیر و نگهداری آن با چه کسی است.
مواردی مانند ودیعه، هزینه راهاندازی، ضمانت، حداقل کارکرد احتمالی، هزینه تعویض دستگاه، هزینه رول کاغذ، شرایط فسخ قرارداد و نحوه بازگرداندن دستگاه را از قبل مشخص کنید. برای مثال، شرکت تجارت الکترونیک پارسیان در سایت خود امکان درخواست کارتخوان امانی را معرفی کرده است؛ بنابراین نوع مالکیت دستگاه موضوعی قراردادی است و نباید تصور کرد تمام کارتخوانها الزاماً بهصورت خرید قطعی در اختیار پذیرنده قرار میگیرند.
۵. دستگاه را تحویل بگیرید و اطلاعات آن را کنترل کنید
پس از تأیید درخواست و آمادهشدن دستگاه، هنگام تحویل مشخصات پذیرنده، شماره پایانه و حساب تسویه را بررسی کنید. یک تراکنش آزمایشی نیز انجام دهید و بعد از چرخه تسویه، واریز وجه را در حساب بانکی بررسی کنید. موفقشدن تراکنش با واریز آنی پول به حساب یکی نیست و تسویه تابع فرآیند شبکه پرداخت و شرایط پذیرنده است.
کارتخوان ثابت بهتر است یا سیار؟
انتخاب دستگاه باید بر اساس نوع فعالیت انجام شود، نه صرفاً قیمت یا ظاهر دستگاه.
کارتخوان ثابت:
اگر مشتریان در یک محل مشخص مانند فروشگاه، دفتر یا صندوق فروش پرداخت میکنند، کارتخوان ثابت میتواند گزینه مناسبی باشد. بسته به مدل و زیرساخت، ارتباط دستگاه میتواند از طریق شبکه، تلفن یا روشهای ارتباطی دیگر برقرار شود. اگر قرار است دستگاه در یک نقطه ثابت قرار بگیرد، پیش از درخواست درباره نوع ارتباط و امکانات پشتیبانیشده توسط PSP سؤال کنید.
کارتخوان سیار:
کارتخوان سیار برای مشاغلی مناسبتر است که دریافت وجه در مکانهای مختلف انجام میشود. این دستگاهها معمولاً از ارتباط شبکه تلفن همراه استفاده میکنند. برای انتخاب کارتخوان سیار، فقط به عبارت «آنتندهی قوی» توجه نکنید. پوشش شبکه تلفن همراه در محل واقعی فعالیت، عمر باتری، کیفیت دستگاه، سرعت اتصال و خدمات تعمیر و پشتیبانی اهمیت بیشتری دارند.
کارتخوان دارای Wi-Fi:
برخی دستگاهها از Wi-Fi نیز پشتیبانی میکنند و میتوانند در محیطی مانند فروشگاه یا رستوران جابهجا شوند؛ مثلاً فروشنده دستگاه را تا میز مشتری ببرد. در این حالت کیفیت شبکه داخلی و فاصله دستگاه از روتر روی عملکرد کارتخوان اثر میگذارد.
کارتخوان اندرویدی و PC-POS:
اگر کسبوکار شما از نرمافزار فروش یا صندوق استفاده میکند، بهتر است قبل از انتخاب دستگاه درباره سازگاری آن با PC-POS سؤال کنید. در این روش، مبلغ میتواند از نرمافزار فروش به پایانه منتقل شود و نیاز به واردکردن دستی مبلغ کاهش پیدا کند. کارتخوانهای اندرویدی نیز امکانات نرمافزاری بیشتری نسبت به بسیاری از مدلهای ساده دارند، اما این موضوع به معنی مناسببودن همه مدلهای اندرویدی برای همه کسبوکارها نیست. سازگاری نرمافزار، پشتیبانی PSP و امکانات موردنیاز خود را بررسی کنید.
کارتخوان چقدر هزینه دارد؟
هزینه دریافت کارتخوان عدد ثابتی برای همه دستگاهها و شرکتها نیست. ممکن است دستگاه بهصورت امانی در اختیار پذیرنده قرار گیرد یا خریداری شود و در کنار آن، هزینهها و شرایط دیگری نیز وجود داشته باشد.
قبل از انتخاب، این سؤالها را از شرکت پرداخت بپرسید:
- آیا دستگاه رایگان یا امانی است یا باید خریداری شود؟
- آیا ودیعه دریافت میشود؟
- در صورت دریافت ودیعه، چه زمانی و با چه شرایطی برگردانده میشود؟
- هزینه سیمکارت یا ارتباط دستگاه بر عهده چه کسی است؟
- هزینه تعمیر و تعویض قطعات چگونه محاسبه میشود؟
- آیا برای دستگاه حداقل تعداد یا مبلغ تراکنش تعیین شده است؟
- در صورت قطع همکاری، دستگاه و ودیعه چه وضعیتی پیدا میکنند؟
- قیمت خود دستگاه را با کارمزد تراکنش یکی ندانید. کارمزدهای شبکه پرداخت تابع مقررات و تعرفههای مربوط هستند و نمیتوان آنها را صرفاً بر اساس قیمت دستگاه یا پیشنهاد فروشنده تعیین کرد.
دریافت کارتخوان چقدر طول میکشد؟
زمان دریافت کارتخوان به شرکت ارائهدهنده، نوع دستگاه، تکمیل مدارک، تأیید حساب، محل فعالیت و موجودی دستگاه بستگی دارد؛ بنابراین یک زمان ثابت برای تمام متقاضیان وجود ندارد.برای نمونه، شرکت پرداخت الکترونیک سامان کیش در سایت رسمی خود اعلام کرده است که نصب دستگاههای ثابت، پس از تأیید حساب، حدود ۳ تا ۷ روز کاری زمان میبرد. بنابراین بهتر است بهجای استناد به یک عدد عمومی، زمان تحویل را هنگام ثبت درخواست از همان شرکت دریافت کنید.
آیا کارتخوان مالیات جداگانه دارد؟
خیر؛ داشتن دستگاه کارتخوان به معنی ایجاد یک مالیات مستقل و با نرخ ثابت برای خود دستگاه نیست.
موضوع اصلی، مالیات فعالیت اقتصادی و درآمد مشمول مالیات است. اطلاعات تراکنشهای بانکی و ابزارهای پرداخت میتوانند در فرآیند رسیدگی مالیاتی مورد استفاده قرار گیرند، اما نباید کل مبلغ تراکنشهای کارتخوان را با سود یا مالیات قطعی کسبوکار یکی دانست. نوع فعالیت، درآمد، هزینههای قابل قبول، معافیتهای قانونی و سایر مقررات مالیاتی در تعیین مالیات اهمیت دارند. همچنین مالیات بر ارزش افزوده موضوع جداگانهای است و نباید آن را صرفاً با داشتن کارتخوان یکسان دانست.
آیا بدون جواز کسب میتوان کارتخوان گرفت؟
پاسخ برای همه فعالیتها یکسان نیست.
برخی کسبوکارها به مجوز صنفی یا مجوز فعالیت نیاز دارند و شرکت پرداخت ممکن است آن را برای پذیرندگی مطالبه کند. در مقابل، نوع فعالیت برخی مشاغل ممکن است شرایط متفاوتی داشته باشد. بنابراین بهتر است بهجای عبارتهایی مانند «کارتخوان بدون جواز برای همه امکانپذیر است» یا «بدون جواز نمیتوان هیچ کارتخوانی گرفت»، شرایط همان فعالیت و شرکت پرداخت را بررسی کنید.
داشتن کارتخوان شخصی یا خرید یک دستگاه از بازار نیز بهتنهایی به معنی امکان فعالکردن آن برای کسبوکار نیست.
آیا میتوان کارتخوان دستدوم خرید؟
خرید فیزیکی دستگاه دستدوم با انتقال قانونی پذیرندگی دو موضوع متفاوت است.
اگر قصد خرید دستگاه کارکرده دارید، قبل از پرداخت وجه از شرکت پشتیبان درباره امکان فعالسازی دستگاه، وضعیت پایانه و فرآیند انتقال پذیرندگی سؤال کنید. دستگاهی که هنوز برای پذیرنده قبلی فعال است نباید صرفاً به دلیل تحویل فیزیکی، متعلق به پذیرنده جدید فرض شود. همچنین استفاده از کارتخوانی که اطلاعات پذیرنده قبلی روی آن باقی مانده است، میتواند باعث مغایرت میان اطلاعات دستگاه، حساب تسویه و پرونده مالیاتی شود. در گذشته نیز درباره مغایرت اطلاعات پذیرنده و حساب پشتیبان و آثار آن بر وضعیت پایانه هشدار داده شده است.
بعد از دریافت کارتخوان این نکات امنیتی را رعایت کنید
دستگاه کارتخوان بخشی از فرآیند مالی کسبوکار شماست و بهتر است مانند سایر ابزارهای بانکی با دقت نگهداری شود.
رمز کارت مشتری را از او نپرسید. مشتری باید رمز خود را شخصاً وارد دستگاه کند.
دستگاه را در اختیار افراد ناشناس قرار ندهید. اگر فردی برای تعمیر یا تعویض دستگاه مراجعه کرد، هویت او را از مسیر رسمی شرکت پرداخت بررسی کنید.
رمز سامانه مالیاتی و کدهای یکبارمصرف را در اختیار دیگران قرار ندهید.
تراکنشها و تسویهها را با حساب بانکی تطبیق دهید. این کار به شما کمک میکند مغایرتهای احتمالی را زودتر متوجه شوید.
کارتخوان را برای کسبوکار شخص دیگری اجاره یا واگذار نکنید. پذیرندگی باید با اطلاعات واقعی استفادهکننده و فعالیت ثبتشده هماهنگ باشد.
چکلیست نهایی دریافت کارتخوان
اگر بخواهیم کل فرآیند را ساده کنیم، پیش از دریافت دستگاه این موارد را بررسی کنید:
- پرونده مالیاتی فعالیت خود را در my.tax.gov.ir بررسی کنید.
- اطلاعات هویتی، نشانی، کدپستی و فعالیت را کنترل کنید.
- حساب و شبای مورد استفاده برای تسویه را مشخص کنید.
- بانک یا شرکت PSP معتبر را از مسیر رسمی انتخاب کنید.
- درباره ثابت، سیار، Wi-Fi یا امکانات نرمافزاری موردنیاز تصمیم بگیرید.
- مدارک هویتی و شغلی موردنیاز همان شرکت را آماده کنید.
- شرایط قرارداد، مالکیت دستگاه، ودیعه و هزینههای جانبی را بخوانید.
- بعد از تحویل، شماره پایانه و اطلاعات پذیرنده را کنترل کنید.
- یک تراکنش آزمایشی انجام دهید و تسویه آن را بررسی کنید.
- در صورت تغییر محل، شغل، مالکیت یا توقف فعالیت، تکالیف قانونی مربوط را در مهلت مقرر انجام دهید.
جمعبندی
دریافت کارتخوان در ایران در ظاهر فرآیند سادهای دارد، اما برای جلوگیری از دردسرهای بعدی بهتر است آن را فقط به خرید یا تحویل یک دستگاه محدود نکنید. وضعیت پرونده مالیاتی، حساب تسویه، اطلاعات پذیرنده، نوع فعالیت و قرارداد شرکت پرداخت باید با یکدیگر هماهنگ باشند.
در سال ۱۴۰۵ نیز موضوع کارتخوان و مالیات بیش از گذشته به یکدیگر مرتبط است؛ با این حال، داشتن کارتخوان به معنی ایجاد مالیات جداگانه برای دستگاه نیست و رسید کارتخوان نیز بدون توجه به شرایط قانونی، برای همه کسبوکارها به یک شکل صورتحساب الکترونیکی محسوب نمیشود. اعتبار این رسید برای گروه مشخصی از مؤدیان تا پایان سال ۱۴۰۵ تمدید شده است.
در نهایت، قبل از ثبت درخواست، شرایط همان بانک یا شرکت پرداخت را بررسی کنید؛ زیرا مدارک، نوع دستگاه، هزینهها، زمان تحویل و نحوه پشتیبانی ممکن است بین ارائهدهندگان مختلف تفاوت داشته باشد.
